Implantologia – blaski i cienie

z prof. Mansurem Rahnama,
kierownikiem Katedry i Zakładu Chirurgii Stomatologicznej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, konsultantem krajowym w dziedzinie chirurgii stomatologicznej, prezesem Polskiego Towarzystwa Chirurgii Stomatologicznej i Szczękowo‑Twarzowej,
rozmawia Jerzy Jakubowicz

  • Pacjenci uważają, że zabieg implantologiczny jest bolesny i kosztowny.

– Wszczepienie implantu w optymalnych warunkach kostnych jest relatywnie prostym i stosunkowo krótkim zabiegiem chirurgicznym. Przygotowując właściwie dobrany do sytuacji klinicznej plan procedury, uwzględniający dobór średnicy i długości implantu na podstawie badania tomografii wolumetrycznej, która według mnie powinna być każdorazowo wykonana przed leczeniem, możemy przewidzieć, jak będzie przebiegał zabieg implantacji wszczepu. Zdecydowanie większą precyzję leczenia oraz lepsze rokowanie można osiągnąć stosując szablony chirurgiczne, dzięki którym zabiegi są minimalnie traumatyczne, przebiegają sprawniej i cechują się większą dokładnością pozycjonowania wprowadzanych wszczepów. Odpowiednio dobrany środek do znieczulenia miejscowego oraz technika znieczulenia sprawiają, że procedura wprowadzenia implantu stomatologicznego jest całkowicie bezbolesna. Z całą pewnością trzeba liczyć się z kosztami leczenia, które w porównaniu z innymi rodzajami uzupełnień protetycznych mogą być wyższe, jednak są to metody leczenia, które obecnie uważane są za najnowocześniejsze. Warto w tym miejscu podkreślić, iż żaden etap leczenia implantologicznego nie jest refundowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia, podobnie jak w przypadku stałych uzupełnień protetycznych, wykorzystujących zęby własne pacjenta, takich jak korony i mosty protetyczne.

  • Jak przebiega kolejny etap zabiegu?

– Zakładając standardowy przebieg, kolejnym etapem leczenia jest założenie śruby gojącej. Zabieg ten wykonywany jest po 3‑4 miesiącach od założenia implantu w kości żuchwy i 5‑6 miesiącach w kości szczęki. Zadaniem śruby gojącej, określanej przez niektórych jako gingivaformer, jest ukształtowanie profilu tkanek miękkich dziąsła przed pobraniem wycisku i wykonanie uzupełnienia protetycznego wieńczącego cały proces leczenia. Jak wspomniałem wcześniej, w zależności od ustalonego planu postępowania terapeutycznego, może być to korona lub most na implantach. W przypadku odbudowy całego łuku zębowego szczęki bądź żuchwy u osób bezzębnych, maksymalna liczba jednorazowo wszczepionych implantów wynosi zwykle od 6 do 8, ale nie ma ograniczenia maksymalnej liczby wszczepionych implantów podczas jednego zabiegu chirurgicznego. Większość procedur przeprowadzanych jest ambulatoryjnie w znieczuleniu miejscowym. Istnieje możliwość wykonywania zabiegów implantologicznych w znieczuleniu ogólnym, jednakże nie jest to częsta forma leczenia.

  • W jakim przedziale wiekowym pacjenta można zakładać implanty?

– Po zakończonym okresie wzrostu. Najczęściej jest to przedział wiekowy 18‑21 lat. Jest to najniższa granica. Nie jest określona górna granica wieku pacjenta dla leczenia implantologicznego. Wiek 60 lat stanowi negatywny czynnik rokowniczy w odniesieniu do powodzenia zabiegu. Oczywiście pacjenci w wieku 60+ nie są dyskwalifikowani do leczenia implantologicznego, jednak w takich przypadkach należy indywidualnie rozważyć rokowania, uwzględniając kondycję ogólnie zdrowotną tych osób.

  • Czy są przeciwwskazania zdrowotne do zakładania implantów?

– Są i można je podzielić na ogólne i miejscowe. Do ogólnych zaliczyć można: wszystkie schorzenia metaboliczne tkanki kostnej, w tym osteoporozę, choroby związane z zaburzeniami krzepnięcia krwi, nieunormowaną cukrzycę oraz inne nieleczone i nieuregulowane schorzenia metaboliczne, padaczkę, choroby nowotworowe, uzależnienia mające negatywny wpływ na przebieg leczenia – alkoholizm, nikotynizm, narkomanię. A do przeciwwskazań miejscowych zaliczyć trzeba: stany zapalne w planowanym miejscu zabiegu, zbyt małą przestrzeń w okolicy planowanego implantu do umieszczenia go w tkance kostnej lub niewystarczającą na umieszczenie korony przyszłego zęba przestrzeń pomiędzy zębami, spowodowaną przechyleniem zębów w kierunku luki, zły stan higieny jamy ustnej – ubytki próchnicowe, kamień nazębny, choroby dziąseł oraz przyzębia, bruksizm, czyli patologiczne tarcie zębów żuchwy o zęby szczęki występujące przeważnie w nocy.

  • Jaki jest okres rekonwalescencji po zabiegu?

– Zwykle to kilka dni i przebiega podobnie do gojenia po nieskomplikowanej ekstrakcji zęba. Natężenie bólu należy określić jako niewielkie lub umiarkowane. Może wystąpić nieznaczny obrzęk oraz dyskomfort. W tym okresie bardzo ważne jest ścisłe przestrzeganie przez pacjenta zaleceń pozabiegowych, ze szczególnym uwzględnieniem nasilonego reżimu higieny jamy ustnej. W sytuacji, kiedy wykonywane są dodatkowe zabiegi regeneracyjne w obrębie tkanki kostnej, dyskomfortowe odczucia pozabiegowe mogą ulec nieznacznemu nasileniu. Najczęściej manifestuje się to nieco większym obrzękiem, który zazwyczaj ustępuje po kilku dniach. Po tym czasie pacjent wraca do normalnego funkcjonowania.

  • Czy każdy gabinet stomatologiczny ma uprawnienia do wykonywania tego typu zabiegów?

– Polskie prawodawstwo nie ogranicza możliwości wykonywania określonych procedur praktykom stomatologicznym. Dotyczy to również implantologii. Wymagane jest posiadanie odpowiedniego sprzętu i wyposażenia. Według mnie najważniejszy jest odpowiedni zespół specjalistów z zakresu chirurgii stomatologicznej, szczękowo‑twarzowej, protetyki stomatologicznej a czasami periodontologii. Tylko interdyscyplinarne, wielospecjalistyczne podejście do zagadnienia i doświadczenie kliniczne oraz aparatura pozwalają na osiągnięcie sukcesu terapeutycznego, który w implantologii rozumiany jest jako trwały i stabilny efekt odtwarzający uzębienie pacjenta.