Historia

Medycyna w historii Lublina

W 2017 roku Lublin świętował swoje urodziny, dokładnie 700 lat wcześniej 15 sierpnia 1317 roku Władysław Łokietek nadał miastu dokument lokacyjny.
Postanowiliśmy przypomnieć niektóre postaci twórców lubelskiej medycyny, ważne wydarzenia, a także te mniej pamiętane fakty, które warto znać.

Dodatek był opublikowany w Medicusie 8-9/2017

Niepodległa i medycyna

Na początku października 1918 r. Rada Regencyjna proklamowała niepodległość Polski i apelowała, aby wszyscy Polacy zjednoczyli się w wysiłku do walki o niepodległość. Jednym z ośrodków nowej władzy stał się Lublin. W pałacu Lubomirskich został utworzony pod przewodnictwem Ignacego Daszyńskiego – Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej.

Dodatek był opublikowany w Medicusie 11/2018

30 lat odrodzonego samorządu lekarskiego

Obecną Izbę Lekarską reaktywowano 6 listopada 1989 r. Ważnymi dokonaniami pierwszej kadencji było zorganizowanie pomocy socjalnej (na którą przeznaczano 25 proc. budżetu Izby), zrealizowanie zbiorowego ubezpieczenia OC wszystkich członków LIL, utworzenie poradnictwa prawnego, a także powstanie miesięcznika Medicus.

Dodatek był opublikowany w Medicusie 11/2019

Zapomniana tragedia Szpitala Psychiatrycznego

Powstały w 1932 roku w Chełmie szpital dla nerwowo chorych liczył w 1938 roku 410 łóżek, służył chorym z województw lubelskiego i wołyńskiego. W 1936 roku w szpitalu odbył się XVI Zjazd Naukowy Psychiatrów Polskich. Ten najdalej wysunięty na wschód z terenów zajętych przez III Rzeszę szpital psychiatryczny został dostrzeżony w Berlinie przy Tiergartenstrasse 4.

Dodatek był opublikowany w Medicusie 1-2/2020

Historia w Medicusie 2015-2020

Zapomniana tragedia Szpitala Psychiatrycznego

80 lat temu zdarzyło się w Chełmie Na obrzeżach Chełma znajdował się solidny gmach, wybudowany jeszcze w 1912 roku przez władze zaborcze rosyjskie na siedzibę nowo tworzonej guberni chełmskiej. Powstały w nim w 1932 roku szpital dla nerwowo chorych liczył w 1938 roku 410 łóżek, służył chorym z województw lubelskiego i wołyńskiego….
Więcej

Hartowanie izby lekarskiej

Hartowanie to rodzaj obróbki cieplnej, której celem jest uzyskanie struktury o większej twardości. Ale hartowanie ducha to już nie to samo. Jako świadka i uczestnika przełomu ustrojowego latem 1989 roku, aż mnie korci, aby dziś odpowiedzieć sobie i młodszym, nie tyle jak hartowała…
Więcej

To był sierpniowy wieczór

Pamiętam, że to był wieczór. Letni, sierpniowy. Za dwa tygodnie miała wybuchnąć II wojna światowa. Nie wiem, czy wtedy zdawano sobie z tego w pełni sprawę, miałam 10 lat. Tego wieczoru, kiedy mój Ojciec został zmobilizowany, po prostu się spakował, uściskał mamę i mnie, i wyszedł…

Lecznica akuszeryjna doktora Lerkama

„Dr Adam Lerkam z Kijowa. Choroby kobiece i wewnętrzne. Lublin ul. Chmielna 1, róg 3-go Maja (b. pałac Chrzanowskiego). Telefon 328. Przyjmuje od 9 do 11 i 4-ej do 6-ej w.” (pisownia oryginalna) Takie ogłoszenie można było znaleźć w popularnym dzienniku „Głos Lubelski” z 6…
Więcej

Czy ciało rzeczywiście jest nieżywe

Przysięgam Panu Bogu, że poruczone mi obowiązki oglądacza zwłok jak najsumienniej wykonywać będę, według wskazówek obowiązującej instrukcji, w szczególności, że z wszelką ścisłością będę się starał sprawdzić, czy ciało osoby przezemnie oglądane rzeczywiście jest nieżywe… Tak zaczynała się rota przysięgi dla oglądaczy…
Więcej

Piłsudscy herbu Kościesza odm.

Piłsudscy herbu Kościesza odmieniona, to bardzo stara rodzina żmudzka, w dawnych czasach należąca do bardzo majętnych. Ich przodek Ginet, od którego nazywali się Giniatowiczami, umieścił swój podpis na dokumencie unii Polski i Litwy.

Dobry Doktor

„Był kiedyś w Kazimierzu pan doktór Leszczyński. (…) Mieszkał na Senatorskiej, w drewnianym domku”, tak jeden z mieszkańców Kazimierza Dolnego wspominał Stanisława Franciszka Leszczyńskiego,

Piastowskim szlakiem

W weekend majowy wybrałem się z rodziną do Poznania i w okolice, aby zwiedzić miejscowości i zabytki, związane z początkiem historii Polski. Trasę można zaplanować na 4-6 dni, najlepiej samochodem, jadąc z Lublina przez Puławy – Radom – Sochaczew do Poznania. Czas podróży to trochę ponad…
Więcej

Wzloty i upadki rodu Hauke

Wielka jest siła oddziaływania polskiej historii, kultury, tradycji, języka. Była ona tak wielka, że nawet w czasie rozbiorów cudzoziemcy, a tym bardziej ich potomkowie stawali się wielkimi polskimi patriotami. Przykładem niech będzie Fryderyk Chopin syn Francuza i Polki, a także Jan Matejko syn Czecha i Niemki. Nikt nie wątpi, że Chopin i Matejko byli wielkimi polskimi patriotami.

Lekarzu, co Ty na to

Korpus na prawo przechylić!

Złe powietrze, zła woda, nieumiejętnie przyrządzane i niedobrane potrawy, przeciążenie pracą umysłową, wadliwa odzież. Te wszystkie okropności, mające wpływ na zdrowie, wyliczał lubelski lekarz w… 1884 roku! By zaradzić tak fatalnym okolicznościom należało się gimnastykować. – Bez ruchu człowiek ani normalnie żyć, ani normalnie myśleć i kombinować…
Więcej

Postać zbliżona do powidełek

Nie dręczyć chorego odrażającem lekarstwem! Dla dzieci i kobiet lekarstwa przepisują się przyjemniejszego smaku, mężczyźni łatwiej znoszą i przykrzejsze. W przypadku, gdy chory nie jest zamożny, należy dobrać mu tańszy, mniej wyszukany lek. Tak zalecał autor podręcznika pisania recept… 155 lat temu! W czasie rewolucji…
Więcej

Siła woli pijącego opuszcza. I to zazwyczaj zupełnie

Lekarzu, co Ty na to Już ponad sto lat temu było wiadomo, że tytuł wykładu czy broszury to połowa sukcesu. Znany lekarz higienista i działacz abstynencki jedną ze swoich prac ogłosił jako „Alkohol a miłość”. Treść nie jest adekwatna, ale ciekawa. Zwłaszcza…
Więcej

Na talerzu pod flagą biało-czerwoną

Listopad, miesiąc o narodowym i odświętnym charakterze, to najlepszy czas, by wrócić do publikacji pewnego lekarza. Autor broszury „O wpływie pokarmu na charakter narodowy” wyszedł z założenia, że rozmaite usposobienie organizmu wynika z rozmaitości pokarmu i napojów. Naszego też. Uwaga! Wnioski opublikowane ponad 130 lat…
Więcej

Recepty fałszywej baronowej

  Powiedzieć, że publikacje baronowej Staffe były popularne, to mało. W Polsce ukazał się przekład z… 39 edycji „Piękności i zdrowia”. Był rok 1903. A wydana wówczas po polsku francuska książka do dziś jest dostępna w bibliotekach niektórych medycznych uczelni. Pełny tytuł liczącej blisko…
Więcej

Historia w Medicusie 2012-2014

Odwaga była wtedy droższa

MEDICUS 11/2014 Odwaga była wtedy droższa Z Witoldem Fijałkowskim, pierwszym prezesem odrodzonego samorządu lekarskiego w Lublinie, rozmawia Marek Stankiewicz     • 18 listopada 1989 roku, kiedy w Lublinie wybierano pierwsze okręgowe gremia odrodzonego samorządu lekarskiego, młoda demokracja była okraszona obecnością PZPR, na…
Więcej

Prywatna wojna doktora Łazowskiego

MEDICUS 10/2014 Tym razem tyfus nie zabijał. Tym razem epidemia ratowała życie. Tyle, że nie była prawdziwa. Prywatna wojna doktora Łazowskiego „Achtung! Fleckfieber!” – widniało przez trzy lata na ostrzegawczych tablicach wokół Rozwadowa. Fleckfieber budził grozę w niemieckich wojskach okupacyjnych, toteż…
Więcej

Patroni lubelskich ulic

MEDICUS 04/2014 Patroni lubelskich ulic Tadeusz Jan Krwawicz Tadeusz Jan Krwawicz (ur. 15 stycznia 1920 r. we Lwowie, zm. 17 sierpnia 1988 r. w  Lublinie) – lekarz, okulista, profesor medycyny, jeden z najwybitniejszych na świecie autorytetów w dziedzinie okulistyki XX wieku. Urodził się w samym sercu Lwowa,…
Więcej

Lekarze – patroni lubelskich ulic

MEDICUS 03/2014 Lekarze – patroni lubelskich ulic Dr med. Józef Stein vel Sztejn (ok. 1760–1830) Dr Józef Stein vel Sztejn – lubelski lekarz i społecznik, filantrop, który cały swój majątek ofiarował na działalność charytatywną, urodził się ok. 1760 roku w Austrii. Studia…
Więcej

Lekarze ? patroni lubelskich ulic – Mieczysław Biernacki

MEDICUS 1-2/2014 Lekarze – patroni lubelskich ulic Mieczysław Biernacki Ur. 8 listopada 1862 r. w Giżycach, zm. 30 sierpnia 1948 r. w Lublinie. lekarz, działacz społeczny i polityczny, publicysta, długoletni dyrektor Szpitala Miejskiego w Lublinie. Mieczysław Biernacki pochodził z wielkopolskiej rodziny ziemiańskiej. Po ukończeniu gimnazjum…
Więcej

Matka i córka

MEDICUS 11/2013 Z dziejów lubelskiej medycyny Matka i córka Obie, matka – dr Kazimiera Litwiniukowa i córka – dr Krystyna Litwiniuk-Płatakis, chlubnie zapisały się w dziejach organizacji i działalności lubelskiej służby zdrowia po II wojnie światowej i dlatego zasługują na przypomnienie, choćby w skrócie, ich drogi życiowej. Kazimiera…
Więcej

Kazimierz Jaczewski

MEDICUS 11/2013 Lekarze – patroni lubelskich ulic Kazimierz Jaczewski Urodził się 19 lipca 1862 r. w Wilkowie koło Konina w rodzinie urzędnika państwowego. Ukończył gimnazjum w Warszawie, a następnie studia lekarskie na Cesarskim Uniwersytecie Warszawskim w 1887 roku. W tym też roku na stałe przeniósł się do…
Więcej

Nasi mistrzowie ? Joachim Juhnke

MEDICUS 11/2013 Nasi mistrzowie – Joachim Juhnke z pediatrami: Bożenną Gozdalską-Jurkowską i Marią Kopieniak rozmawia Anna Augustowska • Pierwsze skojarzenie, jakie się paniom nasuwa, kiedy pada nazwisko: doktor Joachim Juhnke…? – Wspaniały diagnosta! Dociekliwy, z ogromną wiedzą i doświadczeniem. O ogromnej odpowiedzialności. Nie zdawał się na…
Więcej

90 lat Lubelskiej Izby Lekarskiej cz2

MEDICUS 11/2013 90 lat Lubelskiej Izby Lekarskiej W bieżącym roku minęło 90 lat od pierwszego posiedzenia Rady Izby Lekarskiej Lubelskiej. Samorząd odegrał w II RP dużą rolę nie tylko w życiu pacjentów, ale także lekarzy. Niestety, te osiągnięcia zostały prawie całkowicie zniszczone w czasie okupacji…
Więcej

Muzeum Sprzętu Medycznego

MEDICUS 7-8/2013 Muzeum Sprzętu Medycznego Pomysł utworzenia Muzeum Sprzętu Medycznego i Historii Szpitala powstał w trakcie przygotowań do obchodów 40-lecia działalności Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego Nr 4 w Lublinie. Autorem projektu był dyrektor naczelny szpitala Marian Przylepa. Do realizacji pomysłu włączyło się również wielu…
Więcej