W receptach znowu zmiany!

MEDICUS 1-2/2013

W receptach znowu zmiany!

21 grudnia 2012 r. Minister Zdrowia wydał rozporządzenie zmieniające dotychczasowe rozporządzenie w sprawie recept z 8 marca 2012 r. W tym nowym, które weszło w życie 30.12.2012 r., jest szereg dość istotnych zmian, często zaskakujących. Jak zwykle powtarza się sytuacja, że przepisy są dość trudne do zrozumienia i nie zawsze są jednoznaczne.

 

Recepty pro auctore i pro familiae

 Lekarz może wystawić recepty „pro auctore” lub „pro familiae” na leki refundowane w oparciu o posiadaną umowę, zawartą z oddziałem wojewódzkim NFZ na blankietach receptowych z unikalnymi numerami dla tego lekarza. W tym przypadku przepis pozwala na prowadzenie uproszczonej dokumentacji, o czym pisałem w poprzednich numerach „Medicusa”. Adnotacje „pro auctore” lub „pro familiae”, jak dotychczas, powinny być umieszczone na recepcie w polu „pacjent”. Ta forma wystawiania recept jest wygodna dla lekarza, bo pozwala na wystawianie ich w razie potrzeby m.in. w dni wolne od pracy czy w czasie urlopu. Lekarz ubezpieczenia zdrowotnego w ramach wykonywanej swojej praktyki w siedzibie świadczeniodawcy może również wystawiać recepty refundowane dla siebie oraz uprawnionej rodziny, ale tylko w godzinach swojej pracy. Jednak wówczas musi prowadzić pełną dokumentację medyczną, jak dla każdego innego pacjenta i ma się ona znajdować w danej placówce. Na tak wystawionych receptach lekarz nie może pisać adnotacji „pro auctore” lub „pro familiae”. Lekarzowi nie wolno na oddziale szpitalnym wypisywać recept na leki refundowane dla siebie i dla rodziny na blankietach szpitalnych, bo dokumentacja medyczna dotyczy tylko osób hospitalizowanych.

 

Informacja w polu „Świadczeniodawca”

 Rozporządzenie mówi o obowiązku wpisywania na recepcie w polu świadczeniodawcy adresu siedziby osoby uprawnionej albo świadczeniodawcy, a w przypadku jego braku, adresu zamieszkania osoby uprawnionej. Pozwala to na dokładne ustalenie przez NFZ, jaki podmiot wystawił receptę, a także na dotarcie pod ten adres farmaceuty, który omyłkowo wydał inny lek lub preparat w niezaordynowanej dawce. Pozwala to również, w przypadku wykonywania indywidualnej praktyki lekarskiej i indywidualnej specjalistycznej praktyki lekarskiej w miejscu wezwania, na wpisywanie jako adresu miejsca przyjmowania wezwań i miejsca przechowywania dokumentacji medycznej. Istnieje obowiązek
wpisywania numeru REGON, ale dotyczy to tylko tych podmiotów, które REGON mają. Ww. informacje w tym polu mogą być odnotowane przy pomocy pieczątki, nadruku lub nalepki z tymi informacjami. Na receptach zaczynających się od „02” wydanych po 1 stycznia 2013 r. w polu świadczeniodawcy ma być w formie kreskowej ten sam REGON, który jest na pieczątce, nalepce, nadruku.

 

Nazwy leków na recepcie

 Lekarz, przepisując lek, może podać jego nazwę rodzajową, handlową lub powszechnie stosowaną międzynarodową. Wypisując dany lek należy podać jego postać i dawkę. Jeżeli lek występuje w wykazie leków refundowanych w jednej odpłatności, lekarz nie wpisuje tej odpłatności. Natomiast jeżeli lek występuje w więcej niż jednej odpłatności, wpisuje literę „P” na najniższą odpłatność, wynikającą z wykazu leków refundowanych. Lekarz może wypisywać leki recepturowe poprzez podanie stosowanych w farmacji nazw mieszanek recepturowych.

 

Wymiary recept

 Wszystkie recepty (w tym również na leki nie refundowane) muszą mieć określone wymiary, nie mniejsze niż 200 mm długości i 90 mm szerokości. Obecnie nie można wypisywać recept na dowolnej
kartce papieru. Wzór recepty „Rp” podaje załącznik Nr 6 , a wzór recepty „Rpw” podaje załącznik nr 7 do ww. rozporządzenia. Oba rodzaje recept są w kolorze białym i poza wymienionym napisem („Rp” i „Rpw”) prawie się nie różnią. Na recepcie z „Rpw” może być wypisany jeden lek i musi być podane dawkowanie. Uznano, że dotychczasowy kolor, różowy, recepty „Rpw” stygmatyzuje negatywnie pacjentów. Zrezygnowano z dotychczasowych wtórników tych recept oraz druków ścisłego zarachowania, które zostawały u lekarza. Ministerstwo Zdrowia uznało, że wystawienie recepty na preparat zawierający środek odurzający lub substancje psychotropowe należy odnotować w dokumentacji medycznej i dlatego pozostawianie wtórników oraz rozliczanie się z druków jest zbędną biurokracją.

 

Recepty z symbolami „Rpw”

 Unikalne numery na blankiety recept „Rpw” lekarzom uprawnionym (tzn. lekarzom lub ich pracodawcom, którzy mają umowy z NFZ) wydaje oddział NFZ. Natomiast lekarzom, którzy nie podpisali umów, upoważniających do wystawiania recept refundowanych, druki te będzie wydawał i zapisywał w rejestrze Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny. Lekarze ci otrzymają zakodowane recepty z numerem, którego dwie pierwsze cyfry będą „07”. Jak twierdzi Ministerstwo Zdrowia, wprowadzenie unikalnych numerów recept numeru „07” pozwoli osobie realizującej receptę w aptece na wyodrębnienie recept refundowanych, wystawionych przez lekarzy posiadających umowy upoważniające do wystawiania recept refundowanych od recept wystawianych przez lekarzy, którzy nie zawarli takich umów. Recepta „Rpw”, wystawiana na blankiecie z początkowymi cyframi „07” nie upoważnia do wydania leków ze zniżką, bo sygnalizuje, że dany lekarz nie jest uprawniony do wystawiania recept na leki refundowane.

Adres zamieszkania nie musi być zgodny z symbolem oddziału NFZ.

Nowe rozporządzenie umożliwia realizację recepty mimo wpisania na niej adresu pacjenta, który nie jest zgodny z numerem oddziału wojewódzkiego Funduszu. Będzie tak m.in. w przypadku studentów studiujących w innych województwach czy obywateli ubezpieczonych i pracujących w innych krajach Unii Europejskiej, a przebywających czasowo na terytorium RP.

 

Zniszczenie, kradzież druków recept

 W przypadku zniszczenia, utraty lub kradzieży druków recept, posiadających unikalne numery identyfikacyjne przydzielone przez wojewódzki oddział NFZ lub Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego należy natychmiast o tym fakcie powiadomić ww. organy. W takich przypadkach oddział wojewódzki Funduszu niezwłocznie blokuje przydzielone numery recept i zamieszcza je w prowadzonej przez NFZ ogólnopolskiej bazie numerów zablokowanych oraz przekazuje w postaci elektronicznej informacje o zablokowanych numerach wszystkim aptekom.

 

Terminy ważności druków recept

 Niezwykle ważną sprawą jest informacja o terminie ważności używanych druków receptowych.

1) Stare druki recept, używane jeszcze w 2012 r., zaczynające się od cyfry „035”, straciły ważność z dniem 1 stycznia 2013 r.

2) Numery druków recept, zaczynające się od cyfr „01”, które były wydawane przez oddział NFZ w 2012 r., tracą swoją ważność z dniem 31.03.2013 r. Oznacza to w praktyce, że wszyscy lekarze i świadczeniodawcy muszą do tego terminu uzyskać nowe unikalne numery druków recept.

3) Od 1 stycznia 2013 r. oddziały NFZ będą wydawały nowe unikalne numery identyfikacyjne druków recept, które będą się zaczynały od cyfr „02”. Od 1 kwietnia 2013 r. tylko takie recepty mają być zgodnie z przepisami prawnymi w obrocie na linii pacjent – lekarz – apteka. Według Ministra Zdrowia, wprowadzenie unikalnych numerów identyfikacyjnych recept, zaczynających się od cyfr „02”, pozwoli na wyeliminowanie z obrotu recept, których unikalne numery rozpoczynające się od „01” są wykorzystywane przez lekarzy, którzy nie podpisali z Funduszem umów, uprawniających do wystawiania recept refundowanych, w związku z czym nie powinni ich używać.

 

Pobieranie nowych druków recept z numerami zaczynającymi się od „02”

 Nowe unikalne numery identyfikujące recept, zaczynające się cyframi „02”, dla druków „Rp” i „Rpw” może pobrać w siedzibie Funduszu każdy lekarz, który ma podpisaną umowę z NFZ. Każdy lekarz może też pobrać samodzielnie z portalu internetowego NFZ zakresy unikalnych numerów identyfikujących recepty „Rp” i „Rpw” pod warunkiem, że otrzymał w Funduszu PIN, dający dostęp do portalu. Jak informuje LOW NFZ, lekarz może wystawić upoważnienie dla innej osoby, aby ta pobrała dla niego nowe unikalne numery identyfikujące recept. Wymiana druków recept w tak krótkim czasie może być trudną operacją do przeprowadzenia dla lekarzy, a także dla
pracowników wydziałów gospodarki lekami. Jednak, jak wskazują obserwacje ze stycznia 2013 r. w Lublinie i w delegaturach, m.in. w Chełmie, wydawanie druków recept zaczynających się od numeru „02” przebiega dość sprawnie, a pracownicy wydziału gospodarki lekami tłumaczą chętnym, jak korzystać z PIN, który pozwala na samodzielne pobieranie, a nawet drukowanie recept.

Informacje w artykule o zmianach w przepisach receptowych oparte są na rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2012 r. i informacjach uzyskanych w NFZ. Jednak, aby nie zaciemniać obrazu, w tym artykule uwzględniłem tylko zmiany w rozporządzeniu z 21.12.2012 r., oznacza to że inne przepisy z rozporządzenia w sprawie recept z 8.03.2012 r. są nadal ważne. Jeżeli ukażą się dodatkowe interpretacje ww. przepisów, poinformuję o nich w kolejnym numerze „Medicusa”.

 Jerzy Jakubowicz